TAVLA

بلات چیست؟

بلات یک مهره‌ی تنها و بی‌حفاظ است که به‌تنهایی روی یک خانه نشسته است. هر خانه‌ای که تنها یک مهره‌ی شما روی آن باشد یک بلات است، و بلات‌ها تنها مهره‌هایی هستند که می‌توان زد. لحظه‌ای که دو مهره یا بیشتر روی یک خانه داشته باشید، آن خانه «بسته» می‌شود؛ امن است و حریف اصلاً نمی‌تواند روی آن فرود بیاید.

خواندن صفحه برای یافتن بلات‌ها، چه مال خودتان و چه مال حریف، نخستین مهارت واقعی تخته نرد است. در هر نوبت سبک‌سنگین می‌کنید که آیا برای موقعیتی بهتر یک بلات باقی بگذارید یا محتاطانه بازی کنید و مهره‌هایتان را روی هم نگه دارید.

زدن چگونه کار می‌کند

وقتی یکی از مهره‌های شما روی خانه‌ای فرود می‌آید که یک مهره‌ی تنهای حریف روی آن است، آن را می‌زنید. مهره‌ی زده‌شده بی‌درنگ از آن خانه برداشته و روی بار، همان برآمدگی مرکزی که صفحه را تقسیم می‌کند، گذاشته می‌شود. مهره‌ی شما جای آن را می‌گیرد، انگار که خانه خالی بوده است.

زدن هیچ هزینه‌ی اضافی برای شما ندارد: به‌صورت خودکار به‌عنوان بخشی از یک حرکت مجاز عادی رخ می‌دهد. برای نمونه، تاس ۴-۲ ممکن است به شما اجازه دهد یک مهره را چهار خانه ببرید تا درست روی یک بلات حریف فرود بیاید و آن را به بار بفرستد، سپس عدد ۲ را جای دیگری بازی کنید.

بار و ورود دوباره

بازیکنی که مهره‌ای روی بار دارد منجمد است: باید پیش از هر حرکت دیگری آن مهره را به بازی بازگرداند. مهره در خانه‌ی داخلی حریف و روی خانه‌ای که با یکی از تاس‌ها مطابقت دارد دوباره وارد می‌شود. اگر ۳ بیاورید، می‌توانید روی خانه‌ی ۳ حریف وارد شوید؛ به‌شرطی که آن خانه باز باشد (خالی، مال خودتان، یا با یک بلات تنها که هنگام ورود می‌توانید بزنید).

• ابتدا باید از بار وارد شوید؛ تا این کار را نکنید هیچ حرکت دیگری مجاز نیست.
• هر تاس با یک خانه‌ی ورودی در خانه‌ی داخلی حریف متناظر است.
• می‌توانید روی یک خانه‌ی باز وارد شوید، یا هنگام ورود یک بلات را در آنجا بزنید.
• خانه‌ای که با دو مهره‌ی حریف یا بیشتر بسته شده باشد، برای شما بسته است.

وقتی نمی‌توانید وارد شوید: ماندن در بار

اگر هر خانه‌ی ورودی متناظر با تاس‌های شما با خانه‌های بسته‌ی حریف مسدود شده باشد، نمی‌توانید دوباره وارد شوید؛ و کل نوبت خود را از دست می‌دهید. به این حالت «ماندن در بار» می‌گویند و دردناک‌ترین احساس در تخته نرد است. هرچه حریف خانه‌های بیشتری در خانه‌ی داخلی‌اش بسته باشد، ورود برای شما دشوارتر است.

درست به همین دلیل است که ساختن خانه‌ها در خانه‌ی داخلی اهمیت دارد: هر خانه‌ی بسته در خانه‌ی داخلی شما درِ دیگری است که به روی مهره‌ای که به بار فرستاده‌اید کوبیده می‌شود. وقتی خانه‌ی داخلی‌تان قوی است حریف را بزنید، آنگاه ممکن است چندین نوبت پیاپی در بار بماند.

چرا زدن مهره بازی‌ها را می‌برد

یک زدن هم‌زمان دو کار می‌کند. حریف را به عقب می‌راند، گاهی بیش از ۲۰ پیپ، از یک سرِ صفحه تا بار، و از او تمپو (نوبت ارزشمند) می‌گیرد، چون باید به‌جای پیشروی، تاس‌ها را صرف ورود دوباره کند. در یک مسابقه‌ی نزدیک، تنها یک زدن می‌تواند جای جلو و عقب را عوض کند.

زدن همچنین موتور محرک نقشه‌های پیشرفته‌تر است: بلیتز (زدن پیاپی همراه با بستن سریع خانه‌ی داخلی)، بازی عقب (بک‌گیم) و حملات پرایم. ابتدا زدنِ ساده را خوب یاد بگیرید، آنگاه آن استراتژی‌ها بعداً معنا پیدا می‌کنند.

پرهیز از زده شدن

روی دیگرِ زدن، زده نشدن است. هرگاه ممکن باشد، مهره‌ها را جفت‌جفت حرکت دهید تا روی خانه‌های بسته فرود بیایند، نه به‌صورت بلات‌های بی‌حفاظ. وقتی ناچارید بلاتی باقی بگذارید، آن را جایی بگذارید که کم‌ترین احتمال دارد حریف به آن برسد؛ تاس‌هایی را که می‌توانند شما را بزنند بشمارید و حرکتی را ترجیح دهید که کم‌ترین شمار از آن‌ها را به حریف می‌دهد.